ADOLYGIAD S4C: DYFODOL YN GALW AM DDATGANIAD I WARCHOD Y GYMRAEG

Wrth ymateb i Adolygiad S4C, Mae Dyfodol i’r Iaith wedi pwyselisio’r angen i ffurfioli rôl y sianel yn y genhadaeth o adfer a hyrwyddo’r iaith Gymraeg. Mae’r mudiad yn galw am fabwysiadu datganiad, ar fodel teledu’r Maori yn Seland Newydd, i gyfrannu at ffyniant yr iaith.

Dywed Heini Gruffudd, Cadeirydd Dyfodol:

“Byddai gweithredu ar sail datganiad o’r fath ar draws holl weithgareddau’r Sianel yn rhoi cyfeiriad pendant i’r gwasanaeth a’i berthynas â’r Gymraeg, a byddai’n gosod holl gynnyrch y Sianel yng nghalon yr ymdrech i gryfhau’r iaith.”

Pwysleisia’r mudiad bod ystyriaethau ariannol yn hanfodol os yw’r sianel am wneud cyfraniad cadarn i hyrwyddo’r Gymraeg. Mae angen sicrhau rhyddid a chefnogaeth i S4C ehangu ac arloesi er mwyn ymateb i farchnad sy’n prysur newid, gan ddenu cynulleidfaoedd newydd yng Nghymru a thu hwnt.

Rhaid sicrhau cyllid digonol a sefydolog  i ddatblygu’n hyderus ac arloesol. Rhaid anelu at sicrhau annibyniaeth olygyddol y sianel, ond gan ymorol yr un pryd na fyddai unrhyw drefniant newydd yn cyfaddawdu sicrwydd ariannol  y dyfodol.

 

Her Calan Mai i Radio Cymru

Mae Dyfodol i’r Iaith wedi gosod her i Radio Cymru ar Galan Mai i wella’r gwasanaeth Cymraeg.

Mewn llythyr at Bennaeth Rhaglenni Cymraeg a Golygydd Radio Cymru, Sian Gwynedd a Betsan Powys, mae’r mudiad wedi cyflwyno cyfres o gwestiynau am y gwasanaeth presennol a sut y gellir darparu ar gyfer y dyfodol.

Derbyniodd y mudiad nifer o gwynion a phryderon gan ei haelodau am safon iaith y cyflwynwyr a’r gormodedd o ganeuon Saesneg sydd ar Radio Cymru. Mae Dyfodol, felly, yn holi pryd y bydd ail wasanaeth Cymraeg ar unrhyw gyfrwng i geisio goresgyn y problemau presennol. Parhau i ddarllen

Cyrraedd Pum Nod

Mae pum cam o bwys i’r iaith wedi’u cymryd eleni, yn ôl Dyfodol i’r Iaith.  Bu Dyfodol i’r Iaith yn cynnal trafodaethau mewn sawl maes,  ac mae hyn yn dechrau dwyn ffrwyth, yn ôl y Cadeirydd, Heini Gruffudd.

Y pum llwyddiant yw:

  • Sefydlu Endid Genedlaethol Cymraeg i Oedolion
  • Cynlluniau i sefydlu pedair Canolfan Gymraeg mewn pedair tref yng Nghymru
  • Posibilrwydd cael dwy sianel radio Cymraeg
  • Cyhoeddi adnodd Cyngor Gofal Cymru ar ddefnyddio’r Gymraeg ym myd gwasanaethau gofal
  • Polisi addysg Sir Gâr, yn rhan o bolisi iaith pellgyrhaeddol y sir.

Meddai Heini Gruffudd, Cadeirydd Dyfodol i’r Iaith, “Rydyn ni wedi cael gwrandawiad cadarnhaol gan wleidyddion a gan sawl pwyllgor a chorff yn ystod y flwyddyn, ac mae’n dda gweld bod nifer o’n hawgrymiadau wedi cael eu derbyn.”

“Mae’r cyfan o’r pum cam yma’n ymwneud ag ehangu’r defnydd o’r Gymraeg ar lafar a chreu amodau teg i gael siaradwyr newydd.”

“Mae’n allweddol bod y rhai fydd yn gyfrifol am weithredu’r camau hyn yn gwneud hynny’n effeithiol a gydag argyhoeddiad, fel bod modelau da o weithredu’n cael eu sefydlu.”

“Rydyn ni yn ystod y mis nesaf yn canolbwyntio ar sicrhau bod lle i’r iaith yn y Bil Cynllunio sy’n cael ei ystyried gan y Llywodraeth.”